Achtergrond
Het spoor is de ruggengraat van een bereikbare regio.
De plannen voor tramlijn 1 in Groningen staan niet op zichzelf. Ze maken deel uit van een veel meer omvattend plan voor een spoornetwerk in de hele Regio Groningen - Assen. Dat plan is gepresenteerd in de nota Sporen naar de toekomst (PDF). Hier gaan we kort in op de belangrijkste onderdelen van het plan.
Auto én hoogwaardig openbaar vervoer
In Noord-Nederland zal de auto onmisbaar blijven. Dat betekent dat we ervoor moeten zorgen dat het noodzakelijk autoverkeer vlot kan doorrijden. Dat doen we door knelpunten in de auto-infrastructuur op te lossen en op de drukste verbindingen te zorgen voor een uitstekend alternatief: hoogwaardig openbaar vervoer. Kiezen voor openbaar vervoer is daardoor tegelijk kiezen voor optimale bereikbaarheid voor noodzakelijk autoverkeer.
De ruggengraat van het hoogwaardig OV-systeem is het spoor. Die keuze ligt voor de hand, want veel spoor ligt er al. Vanuit de stad Groningen lopen spoorlijnen in alle richtingen: Assen, Leeuwarden, Roodeschool, Delfzijl en Nieuweschans. We moeten dat uitgebreide netwerk aanpassen aan de eisen van de 21e eeuw, uitbreiden met nieuwe verbindingen naar Veendam en Stadskanaal en naar Leek en Heerenveen en doortrekken tot in de stad Groningen.
Sterke schakels met goede verbindingen
Reizen met het openbaar vervoer is meestal een stukje lopen of fietsen, dan de bus of de trein, eventueel overstappen en tot slot opnieuw een stukje lopen of fietsen. De kwaliteit van het reizen per openbaar vervoer hangt dus af de kwaliteit van de afzonderlijke schakels én de verbindingen tussen die schakels. Dus: comfortabele bussen, treinen en trams, toegankelijke en veilige overstapvoorzieningen (transferia, stations) en een goed aansluitende dienstregeling. Zo wordt een samengestelde reis in de beleving één comfortabel geheel. De tram brengt de bezoekers uit de regio comfortabel en snel naar hun eindbestemming. Voor die reizigers is de tram van groot belang: in 2020 komt meer dan 75% van de tramreizigers uit de regio.
Investeringen
Sporen naar de toekomst is een ambitieus plan dat veel geld kost. Tot 2020 een bedrag van 702 miljoen euro, waarvan 167 miljoen euro voor tramlijn 1. Circa 578 miljoen is al gereserveerd, zodat een tekort resteert van 144 miljoen.
Veel van de genoemde investeringen kunnen worden betaald uit geld dat beschikbaar is gekomen vanuit het compensatiepakket Zuiderzeelijn. Zo is geld beschikbaar gesteld voor de nieuwe spoorlijn tussen Groningen en Heerenveen, de partiële verdubbeling van Groningen - Leeuwarden, de reactivering van de spoorlijn naar Veendam en de mogelijke doortrekking daarvan naar Stadskanaal. Ook is geld beschikbaar gesteld ten behoeve van het station Assen-Zuid, de koppeling van de regionale treindiensten en een tweede tramlijn in Groningen. Dit geld is echter niet voldoende om alle genoemde maatregelen te realiseren. Lees meer over de totale kosten en de dekking op de pagina over het Raamwerk RegioRail.
